تعريف
بيماري اسحال سفيد يا پلوروم يك بيماري عفوني است كه به دو شكل حاد و مزمن بروز مينمايد٬اين بيماري در اكثرموارد٬جوجه مرغ ها و بوقلمونها را در سنين اوليه مورد حمله قرار ميدهد.ولي بيشتر طيور اهلي و وحشي ميتوانند به اين بيماري دچار شوند.
عامل بيماري
عامل بيماري نوعي باكتري به نام سالمونلاپولورم ميباشد.
انتقال بيماري
از طريق تخم مرغ٬از مرغ به جوجه منتقل ميشود٬اما انتقال آن از روشهاي زير نيز امكان پذير ميباشد
۱)انتشار بيماري در دستگاه جوجه كشي و جعبه هاي حمل و نقل٬از طريق جوجه هاي آلوده اي كه از تخم مرغ هاي آلوده به وجود آمده اند.در واقع عادي ترين منبع آلودگي در انكوباسيون ها همين تخم مرغ هاي آلوده است.كركهاي جوجه ي مبتلا٬آلوده به مقدار زيادي از باكتري سالمونلا پولورم بوده كه پس از خشك شدن به سرعت در تمام محوطه يتخم مرغ پخش ميشود.۲)جوجه هاي آلوده اي ويا پرندگاني كه حامل باكتري سامونلا پولورم هستند٬عامل بيماري را از طريق مدفوع و تخمگزاري دفع كرده و موجب آلودگي آب٬غذا و محوطه مرغداري شده و موجب انتشار در گله ميشود.جوجه هاي آلوده حتي درصورت زنده ماني هم حامل باكتري بوده و آن را از طريق تخم و مدفوع دفع ميكنند.و باعث انتشار ميشونند.۳)از طريق مكانيكي٬نظير كفش و لباس آلوده كارگران٬لوازم و تجهيزات مرغئاري و بستر نيز باكتري انتقال پيدا ميكنددر مجموع ميتوان گفت كه شيوع حاد بيماري اسحال سفيد در جوجه ها يا نيمچه ها(polet) نتیجه آلودگی دستگاه جوجه کشی است.در واقع وجود چرک و.. محیط مناسبی برای رشد باکتری سالونلاپولورم میباشد.
علائم بیماری
معمولا طیور با سن کم احتمال درگیری بیشتری دارند.جوجه ها یا نیمچه ها مبتلا ممکن است بلافاصله پس از خروج ازتخم تلف شوند بدون اینکه علائمی از خود نشان دهند.شیوع حاد و شدید این بیماری در سنین کمتر از سه هفتگی است.عواملی همچون تهویه نامناسب٬تراکم زیاد جوجه ها در سالن٬سرما و عدم رعایت بهداشت موجب تشدید بیماری میشوندو در صورتی که درمانی صورت نگیرد تلفات تا ۹۰ درصد نیز گزارش شده است. این بیماری در طیور جوان دارای علائمی نظیر اسحال سفید و گچی٬آب ربزش از بینی٬ژولیدگی پرها و خواب آلودگی مشخص میشود.جوجه ها با چشمان بسته به دور هم جمع میشوندو دائم جیک جیک میکنند.علائم دبگری مانند:بی استهایی و نفس نفس زدن نیز مشاهده میشود و بلاخره جوجه ها در اثر شدت یسماره تلف میشوند و بقیه جوجه ها نیز اگر تلف نشونند اغلب رشد کمی داشته و رشد پرها نیز ناقص است.
جراحت
درجوجه ها٬دانه هایی به اندازه ی یک سر زوزن و یا کمی بزرگتر روی کبد٬عضله قلب٬سنگدان و همچنین روی دیواره روده ها و ریه ها وجود دارد.طحال نیز بزرگ و پر خون است.اسهال نیز پنیری شکل در محوطه شکمی از علائم مهم کالبد گشایی است.در طیور بالغ٬اکثرضایعات این عفونت در تخمدان مشاهده میشود.تخمدان تحلیل رفته و سبز رنگ است و در خروسها تحلیل رفته و چروکیده است.
تشخیص بیماری
از طریق جداکردن عامل بیماری امکان پذیر است.(روشهای آزمایشگاهی)
پیشگیری
ریشه کنی قطعی تنها از راه پیشگیری امکان پذیر است.از این طریق که تخم مرغ هایی که برای جوجه کشی استفاده میشونند از گله های مادری عاری از بیماری انتخاب شونند.حتی در صورت بهبودی گله ی مادری نیز توصیه استفاده از تخم مرغ ها برای جوجه کشی نمیشود.
درمان
درمان قطعی وجود ندارد.داروهای حاضر فقط درصد تلفات را کاهش میدهد.برای کاهش تلفات میتوان از داروی فورازولیدون به نصبت ۴ درصد به مدت ۱۰ تا ۱۴ روز به مقدار ۲۰۰ میلی گرم در هرکیلوگرم غذا استفاده شود.